Studia Interkulturowe Europy Środkowo-Wschodniej
pl
Oryginalny artykuł naukowy
Studia Interkulturowe Europy Środkowo-Wschodniej

СПОСОБИ ПЕРЕКЛАДУ ЛЕКСИЧНИХ ОДИНИЦЬ В ОПОВІДАННЯХ ЗБІРКИ "КАЗКИ РОБОТІВ" СТАНІСЛАВА ЛЕМА: ПОЛЬСЬКО-УКРАЇНСЬКІ ПАРАЛЕЛІ

2024, 17, Numer 1

Hanna Sytar

0000-0001-8806-8322

Academy of Sciences of the Czech Republic, Slavic Institute, Department of Slavonic Linguistics and Lexicography

Lidia Baranowska

0000-0002-1912-9029

Wasyl Stus Donetsk National University in Vinnytsia, Department of General and Applied Linguistics and Slavonic Philology

DOI

10.31338/2544-3143.si.2024-17.9

Data publikacji

12.12.2024

Model publikowania

open access

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 Int.

Dziedzina

Dziedzina nauk humanistycznych

Dyscyplina

historia

Język publikacji

Ukraiński

Pliki do pobrania

PDF 459 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:49

Liczba pobrań:27

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

This article discusses the issues associated with the translation into Ukrainian of the collection of short stories Tales of Robots by Stanislav Lem. There are six translation methods used by professional translators: dictionary matching, transcoding, literal translation, contextual substitution, formal negation, and descriptive translation. Among the lexical transformations in the analysed translations, word extraction, and generalisation were recorded.The analysis of the language material allows us to distinguish two patterns. First, it is possible to state the consolidation of certain methods of translation for certain groups of vocabulary; in particular, the author’s novelties are conveyed by using literal translation, whereby proper names are translated by the means of different subtypes of transcoding as well as literal translation. Second, the choice of translation method is often chosen considering not only the features of the source and target languages, but also using language intuition, ”language taste”, and craft of the translator.

Słowa kluczowe:

vocabulary,lexical transformation,Polish language,translation method,Stanislav Lem,Ukrainian language

Bibliografia

Bednarczyk A., Rosyjskie Solaris Stanisława Lema, [w:] Lem i tłumacze, pod red. E. Skibińskiej i J. Rzeszotnika, Kraków 2010.

Blumczyński P., Pilnikiem, kluczem, czy siekierą? O tłumaczeniu Lema na angielski, https://www.academia.edu/2240723/Pilnikiem_kluczem_czy_siekier%C4%85_O_t%C5%82umaczeniu_Lema_na_angielski [data dostępu: 09.01.2022].

Enciklopedìâ „Ukraïns’ka mova”, Kiïv 2001. [Енциклопедія „Українська мова”, Київ 2001.]

Fastyn M., Stylizacja leksykalna utworów nurtu fantastyczno-ludycznego Stanisława Lema w przekładach na język bułgarski, https://ispan.waw.pl/ireteslaw/bitstream/handle/20.500.12528/1782/Marcin_Fastyn_-_%20Stylizacja_leksykalna_utworow_nurtu_fantastyczno-ludycznego_Stanislawa_Lema_w_przekladach_na_jezyk_bulgarski.pdf?sequence=1&isAllowed=y [data dostępu: 09.01.2022].

Lem S., Bajki robotów, Kraków 2012.

Lem S., Kazki robotìv: cikl, per. z pol., Ternopìlʹ 2017. [Лем С., Казки роботів: цикл, пер. з пол., Тернопіль 2017.]

Karaban V., Pereklad anglìjsʹkoï naukovoï ì tehnìčnoï lìteraturi. Gramatičnì trudnoŝì, leksičnì, termìnologìčnì ta žanrovo-stilìstičnì problemi, Vìnnicâ 2018. [Карабан В., Переклад англійської наукової і технічної літератури. Граматичні труднощі, лексичні, термінологічні та жанрово-стилістичні проблеми, Вінниця 2018.]

Miram G., Perevodnye kartinki. Professiâ: perevodčik, Kiev 2001. [Мирам Г., Переводные картинки. Профессия: переводчик, Киев 2001.]